Jeśli chory drogą naturalną nie może dostarczyć wystarczającej ilości koniecznych do prawidłowego funkcjonowania organizmu składników odżywczych – współczesna medycyna oferuje inne rozwiązanie – żywienie dojelitowe. Dostarczanie pokarmu do układu pokarmowego, z punktu widzenia anatomii człowieka, możliwe jest na kilka sposobów.

O tym, który z tych sposobów dla chorego jest najbardziej optymalny, decyduje lekarz.

Żywienie dojelitowe jest możliwe do zastosowania u pacjentów z zachowaną przynajmniej częściowo,funkcją przewodu pokarmowego, do którego został wytworzony dostęp, umożliwiający podaż diety z pożądaną szybkością przez odpowiednio długi czas – tłumaczą w artykule “Dostęp do żywienia w domowym żywieniu dojelitowym” Przemysław Matras i Marek Kunecki.

Gdy zapada decyzja o włączeniu chorego do terapii domowego żywienia dojelitowego, wybiera się miejsce dostępu. Substancje odżywcze mogą być wprowadzane do układu pokarmowego na kilka różnych sposobów.

W długiej historii sztucznego żywienia mieszaninę odżywczą podawano na każdym poziomie przewodu pokarmowego, jednakże we współczesnej praktyce wykorzystywany jest górny odcinek – czytamy w artykule.

Tak więc, według kryteriów anatomicznych, czyli miejsca dostępu do układu pokarmowego, w żywieniu dojelitowym wyróżniamy dostęp do:

  • żołądka;
  • dwunastnicy;
  • początkowej części jelita cienkiego;

Do naturalnych procesów fizjologicznych ludzkiego organizmu najbardziej zbliża się żywienie dożołądkowe. Można je jednak zastosować w konkretnych okolicznościach.

Jest ono możliwe i wskazane pod warunkiem potwierdzenia prawidłowego opróżniania żołądka i niskiego ryzyka refluksu i aspiracji – zaznaczają autorzy artykułu.

Bezpośrednie dostarczanie pokarmu na dalszych odcinkach układu pokarmowego – czyli do dwunastnicy lub jelita cienkiego – wymaga odpowiedniego dostosowania podawanej pacjentowi rodzaju diety. Znaczenie ma również szybkość jej podawania, a nawet sposób przepłukiwania cewnika.

Każdy z przywołanych powyżej sposobów żywienia dojelitowego ma zarówno zalety, jak i wady. Decyzję o tym, który dla konkretnego pacjenta będzie najbardziej korzystny, podejmuje lekarz. Poniżej, pokrótce omawiamy ich zalety i wady.

Wady i zalety poszczególnych sposobów żywienia dojelitowego

Dostęp do żołądka

Zalety:

  • duża pojemność;
  • tolerancja wody;
  • proste i stosunkowe bezpieczne wykonanie dostępu;
  • niskie ryzyko poważnych powikłań;
  • możliwość używania cewników o większej średnicy;
  • możliwe podawanie większości leków;

Wady:

ryzyko refluksu i aspiracji treści, szczególnie w sytuacji, gdy opróżnianie żołądka jest zaburzone;

Dostęp do dwunastnicy (możliwy przy użyciu zgłębnika, rzadko stosowany)

Zalety:

  • mniejsze ryzyko refluksu;
  • dobry pasaż treści;
  • wchłanianie substratów;

Wady:

  • konieczność stosowania ciągłego wlewu;
  • nietolerancja wody;

Dostęp do jelita cienkiego:

Zalety:

  • najmniejsze ryzyko refluksu i aspiracji;
  • dobry pasaż treści;

Wady:

  • konieczność stosowania ciągłego wlewu;
  • nietolerancja wody;
  • trudne uzyskanie dostępu;
  • wysokie ryzyko powikłań;
  • większość leków nie ma postaci odpowiedniej do podaży dojelitowej.

 

Żródło:

1. Domowe żywienie dojelitowe pacjentów dorosłych, red. Katarzyna Karwowska, Marek Kunecki, Anna Zmarzły, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2016