Badania profilaktyczne takie jak: mammografia, cytologia, kolonoskopia, morfologia, itp. Zasadniczo wszyscy wiedzą, że warto je robić. Nieco gorzej jednak wygląda kwestia przełożenia teorii na praktykę. Dlaczego? Jak wynika z sondażu, który przeprowadził instytut badawczy ARC Rynek i Opinia, 25% Polaków nie wie, jakie badania powinno wykonywać w swoim wieku, a 10 % nie planuje tego robić.

Pod koniec 2019 roku instytut badawczy ARC Rynek i Opinia zbadał stosunek Polaków do badań profilaktycznych. Wyniki, które przytoczymy poniżej to pokłosie 1002 ankiet wypełnionych on-line.

Jaki stosunek do badań profilaktycznych mają Polacy?

Ponad połowa Polaków (55%) twierdzi, że w ich wieku zalecane są jakieś badania profilaktyczne. Odsetek kobiet i mężczyzn jest w tym wypadku podobny. 25% – nie wie, 20% twierdzi że nie. Bardziej nieświadomi w tym zakresie okazali się być mężczyźni – 28 proc., niż kobiety – 22 proc.

– Największą świadomością na temat badań profilaktycznych wykazały się osoby powyżej 50 lat – 70 proc. z nich odpowiedziało twierdząco na pytanie o to, czy dla ich grupy wiekowej zalecane są jakieś badania medyczne. Drugą w kolejności była grupa osób w wieku 41-50 lat, gdzie na to pytanie twierdząco odpowiedziało 61 proc. – informuje instytut ARC Rynek i Opinia.

Mammografia i cytologia najpopularniejszymi badaniami profilaktycznymi?

Ankieta zbadała również, jakie badania profilaktyczne Polacy znają. Wśród najczęściej pojawiających się odpowiedzi znalazły się:

  • badania piersi (mammografia, USG) – 26%
  • cytologia – 19%
  • badanie prostaty – 12%
  • morfologia – 12%
  • kolonoskopia – 7%
  • badanie okulistyczne – 6%
  • badania związane z cukrzycą – 6%.

– Najwyższy odsetek osób, które nie planują wykonywać badań profilaktycznych jest wśród 40-latków (12%). Dla porównania wśród 20-latków tylko 4% badanych nie chce wykonywać badań profilaktycznych – wymienia instytut ARC Rynek i Opinie.

Czy niestosowanie badań profilaktycznych to wyłącznie grzech pacjentów?

Niekoniecznie. Rzeczywiście, świadomość dotycząca działań profilaktycznych, które w konsekwencji przełożą się na lepsze zdrowie każdego z nas nie jest w społeczeństwie zakorzeniona, stąd konieczność dbania o zdrowy styl życia i okresowe wykonywanie badań profilaktycznych bywa przez część Polaków marginalizowane. Jak wynika z badań ankietowych, jedynie 30 proc. badanych przyznało, że wykonało już wszystkie badania profilaktyczne zalecane dla swojego wieku, 29 proc. wykonało tylko część z nich, 32 proc. nie wykonało ich jeszcze, ale planuje to zrobić, a 9 proc. nie planuje w ogóle ich wykonywać. Największy odsetek tych, którzy nie planują robić badań profilaktycznych stwierdzono wśród 40-latków – 12 proc., z kolei w grupie 20-latków odsetek ten wyniósł jedynie 4 proc.

Błąd – przynajmniej zdaniem kontrolerów Najwyższej Izby Kontroli, którzy jakiś czas temu wzięli na tapetę polski system opieki zdrowotnej – tkwi również w samej organizacji i modelu finansowania systemu opieki zdrowotnej w Polsce. Jednym z wniosków Kontrolerów NIK było to, że nie zapewnia on wczesnego wykrywania chorób. Opiera się na medycynie interwencyjnej i spycha na margines działania profilaktyczne. Tymczasem profilaktyka przełożyłaby się nie tylko na korzyść dla pacjentów, ale również pozwoliłaby zaoszczędzić pieniądze. Jest więc nad czym popracować.

Źródła:
  1. https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/quo-vadis-sluzbo-zdrowia.html
  2. https://arc.com.pl/Polacy-a-badania-profilaktyczne-blog-pol-1578559464.html