Wysunięcie cewnika gastrostomijnego to jedno z powszechniejszych powikłań gastrostomii w żywieniu dojelitowym. Czy jest groźne? Jak postępować, gdy do niego dojdzie?

Do wysunięcia cewnika gastrostomijnego z przetoki może dojść przypadkowo – najczęściej wówczas gdy pęknie balon uszczelniający. Zdarzają się jednak sytuacje, gdy pacjent sam może wyszarpnąć cewnik. Dzieje się tak najczęściej wówczas, gdy kontakt z chorym jest utrudniony, a jego przytomność ograniczona. Na przykład gdy cierpi na:

  • zaburzenia świadomości
  • zaburzenia orientacji
  • ostre psychozy.

W obu przypadkach na wysunięcie cewnika gastrostomijnego trzeba reagować niezwłocznie.

Wysunięcie cewnika gastrostomijnego – dlaczego czas odgrywa istotną rolę?

Na ogół w przypadku pęknięcia balonu uszczelniającego, cewnik bez większych trudności udaje się wymienić na nowy. Mimo że procedura nie powinna nastręczyć trudności, należy ją przeprowadzić sprawnie. Dlaczego? Odpowiedź jest prosta.

Po kilku godzinach od wysunięcia cewnika kanał przetoki może się istotnie zwężyć, a nawet w skrajnych przypadkach zamknąć.

– Chorzy żywieni w domu powinni być zaopatrzeni w awaryjny cewnik (np. Foleya), służący do czasowego zabezpieczenia kanału stomii – zaznacza dr n. med. Marek Kunecki, autor artykułu poświęconego powikłaniom żywienia dojelitowego, opublikowanego w książce “Domowe żywienie dojelitowe pacjentów dorosłych”.

Gastrostomia i jej powikłania – kiedy zabezpieczyć dostęp do cewnika

Jeśli cewnik został wyjęty przez pacjenta o ograniczonej przytomności, koniecznie trzeba przedsięwziąć kroki, by do takich sytuacji nie dochodziło w przyszłości.

Jest na to kilka sprawdzonych sposobów. Można spróbować na przykład zastąpić cewnik gastrostomii jego niskoprofilową wersją. Jeśli nie jest to możliwe i pacjent w dalszym ciągu korzysta z klasycznego cewnika gastrostomijnego, można go zabezpieczyć przed wyrwaniem na przykład za pomocą:0

  • opatrunku
  • podkładu o szerokości około 30-40 cm
  • miękkiego gorsetu spod którego poza zasięg ręki chorego wyprowadza się koniec cewnika.

Powikłania gastrostomii – wysunięcie cewnika niedługo po zabiegu

Znacznie bardziej problematyczne wysunięcie cewnika gastrostomijego jest niedługo po zabiegu wykonania przetoki.

Dlaczego? Przez pierwsze tygodnie po zabiegu kanał jest świeży. Nie jest więc jeszcze dostatecznie wykształcony. Ponadto, ściana żołądka nie miała jeszcze czasu zrosnąć się z powłokami brzucha.

– W takich przypadkach dobrze jest początkowo odszukać właściwy kanał stomii za pomocą cienkiego cewnika (potwierdzenie RTG), wprowadzić przez niego prowadnicą, a następnie po prowadnicy odpowiedni cewnik – tłumaczy dr Marek Kunecki w swoim tekście.

W przypadku jejunostomii metoda postępowania zależy od sposobu jej wykonania. Natomiast w przypadku mikrojejunostomii igłowej, wysunięcie cewnika jest równoznaczne z utratą dostępu. Ponowne założenie jejunostomii igłowej wymaga więc operacji.

Źródła:
  1. Powikłania żywienia dojelitowego,. Zapobieganie. Rozpoznawanie. Zasady leczeni, Marek Kunecki w: Domowe żywienie dojelitowe pacjentów dorosłych, red. Katarzyna Karwowska, Marek Kunecki, Anna Zmarzły, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2016

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś do końca nasz artykuł. Jeżeli Cię zainteresował, to bądź na bieżąco i dołącz do grona obserwujących nasze profile społecznościowe. Obserwuj Facebook, Obserwuj Instagram.